Do vậy, đề nghị của Giám đốc Công an Hà Nội, trung tướng Nguyễn Thanh Tùng về việc phải áp dụng mức xử phạt cao nhất đối với hành vi buôn bán thực phẩm bẩn vì đó là hành vi "hủy hoại giống nòi", không phải là một phát ngôn cảm tính. Đó là một cảnh báo chính sách, một yêu cầu cấp thiết từ thực tiễn.
Thực phẩm bẩn đã vượt qua ranh giới của những vụ việc đơn lẻ. Mỗi năm, hàng trăm vụ ngộ độc thực phẩm vẫn xảy ra, hàng nghìn người bị ảnh hưởng, trong đó không ít trường hợp tử vong. Đáng lo ngại, nhiều vụ diễn ra ngay tại bếp ăn tập thể, trường học - nơi khách hàng không có khả năng tự lựa chọn hay kiểm soát nguồn thực phẩm.
Ở chiều ngược lại, số lượng cơ sở vi phạm an toàn thực phẩm luôn ở mức hàng chục nghìn mỗi năm nhưng tỷ lệ bị xử lý hình sự chỉ chiếm một phần nhỏ, còn lại hoặc bị nhắc nhở, hoặc "lọt lưới".
Với hàng nghìn cơ sở vi phạm, tổng số tiền phạt mỗi năm chỉ vài chục tỉ đồng - trung bình mỗi cơ sở chỉ vài triệu đồng. Trong khi đó, lợi nhuận từ thực phẩm bẩn, đặc biệt là quy mô lớn, có thể cao gấp nhiều lần.
Và đó là lý do những đường dây thực phẩm bẩn vẫn tồn tại, ngày càng tinh vi. Điều đáng nói hơn nữa nằm ở hệ quả dài hạn - thứ mà chúng ta thường không nhìn thấy ngay.
Theo thống kê y tế, mỗi năm VN ghi nhận hơn 180.000 ca ung thư mới và trên 120.000 ca tử vong, khiến ung thư trở thành nguyên nhân tử vong sớm đứng thứ hai, chỉ sau bệnh tim mạch. Đáng chú ý, số ca mắc mới vẫn đang có xu hướng gia tăng. Không thể quy tất cả cho thực phẩm bẩn nhưng cũng không thể phủ nhận: Chế độ ăn uống là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất; nhiều loại ung thư phổ biến tại VN (gan, dạ dày, đại trực tràng…) liên quan chặt chẽ đến thực phẩm nhiễm độc, nhiễm khuẩn, tồn dư hóa chất.
Thực phẩm bẩn không chỉ gây ngộ độc cấp tính, nó là một "nguy cơ tích lũy", âm thầm bào mòn sức khỏe cộng đồng qua từng bữa ăn. Và khi đối tượng bị ảnh hưởng là trẻ em thì hậu quả không dừng ở hiện tại.
Có lẽ, trung tướng Nguyễn Thanh Tùng gọi buôn bán thực phẩm bẩn là hành vi "hủy hoại giống nòi" là vì thế. Khi mà một thế hệ lớn lên trong môi trường thực phẩm không an toàn sẽ phải gánh chịu sức khỏe nền tảng suy yếu; gánh nặng bệnh tật tăng cao và chi phí y tế xã hội vì thế cũng sẽ bị đẩy lên.
Đã đến lúc phải thay đổi logic xử lý đối với hành vi này, cách nhìn nhận thực phẩm bẩn đơn thuần là "vi phạm hành chính" rõ ràng là chưa đúng, chưa đủ. Đây phải được coi là hành vi xâm hại sức khỏe cộng đồng ở mức nghiêm trọng. Nếu không chúng ta sẽ tiếp tục chứng kiến một vòng lặp quen thuộc: phát hiện - xử phạt - tái diễn.
Nếu không thay đổi đủ mạnh về chính sách và chế tài, vụ 300 tấn thịt bẩn vào bếp ăn trường học chắc chắn sẽ không phải là vụ cuối cùng. Và khi đó, cái giá phải trả sẽ không chỉ là những con số vi phạm hay tiền phạt, mà là sức khỏe của cả một thế hệ.
Bình luận (0)